A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi ở trường mầm  non

 

Mục lục

 

TT

NỘI DUNG

TRANG

 

Phần I. Đặt vấn đề

01

I

Lý do chọn đề tài nghiên cứu

01

II

Mục đích nghiên cứu

02

III

Nội dung nghiên cứu

02

IV

Đối tượng- Khách thể  nghiên cứu

02

V

Thành phần tham gia nghiên cứu

02

VI

Phương pháp nghiên cứu

02

VII

Kế hoạch nghiên cứu

02

 

Phần II. Những biện pháp thực hiện

03

I

Cơ sở lý luận

03

II

Cơ sở thực tiễn

03

1

Thực trạng

04

2

Các biện pháp đổi mới

06

 

PhầnIII:Kết luận và khuyến nghị

21

 

Tài liệu tham khảo

22

 

Phụ lục

23

 

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

I.LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

       Như Bác Hồ lúc sinh thời đã nói:

                                       “ Hiền dữ đâu phải là tính sẵn

           Phần nhiều do giáo dục mà nên”

      Đúng  như vậy càng nghĩ tôi càng thấy thấm nhuần lời dạy của Bác. Bác luôn coi trọng việc học và cho rằng “ giáo dục là quốc sách hàng đầu”là nền tảng của dân tộc .Bởi lẽ mỗi đứa trẻ sinh ra nếu được dạy dỗ tốt thì chắc rằng sau này lớn lên sẽ là người công dân tốt có ích cho gia đình và xã hội.

      Với trẻ mầm non cũng vậy ban đầu còn chưa biết việc kính trọng, thưa gửi lễ phép còn ứng xử theo cách riêng của bản thân mình với người lớn tuổi với bạn bè và cô giáo.Vì trẻ còn nhỏ chưa có thói quen chào hỏi… nên việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở độ tuổi mầm non đặc biệt là trẻ 4- 5 tuổi là bước đầu hình thành ở trẻ những cơ sở đầu tiên về nhân cách con người.Vậy giáo dục lễ giáo là gì? Là giáo dục cả về phẩm chất đạo đức và tính cách, lối sống của trẻ, hình thành cho trẻ nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa.

Việc giáo dục lễ giáo  cho trẻ có ý nghĩa rất quan trọng trong quá trình giáo dục con người mới. giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân nên rất được quan tâm  và được coi  là “viên gạch đặt nền móng và móng có chắc thì ngôi nhà mới chắc”.Vậy giáo dục lễ giáo được thực hiện ở đâu?

Theo tôi là một giáo viên mầm non cần phải giáo dục trẻ ở mọi lúc, mọi nơi và trong các hoạt động, thông qua đó những tính cách của trẻ được bộc lộ rõ, nhiều phẩm chất đạo đức được hình thành và phát triển chính vì thế việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở lứa tuổi này đóng vai trò hết sức quan trọng, cần thiết và có ý nghĩa.

Bởi vậy tôi luôn nghĩ cần hình thành những cơ sở ban đầu cho nhân cách tạo tiền đề cho sự phát triển nhân cách về sau cho trẻ và coi đây là nhiệm vụ là trách nhiệm của mình để giáo dục đạo đức truyền thống cho thế hệ trẻ.

Tục ngữ có câu: “Tiên học lễ, hậu học văn” bởi học lễ phép là nét đẹp văn hóa được đặt lên hàng đầu khi nhìn nhận và đánh giá về một ai đó mà chúng ta thường bàn luận, ngay từ thủa nằm nôi chúng ta đã được mẹ dạy lễ nghĩa qua tùng lời ru, câu hát lớn lên chúng ta lại được dạy cách ứng xử, cách sống làm người có văn hóa. Do vậy giáo dục lễ giáo cho trẻ là việc làm tôi phải thường xuyên, liên tục và xem nó là một phần công việc hàng ngày của mình.Chính vì thế tôi luôn là người gương mẫu, luôn thể hiện chuẩn mực trong giao tiếp với người lớn, mọi người xung quanh, với đồng nghiệp, bạn bè và với trẻ, chính vì vậy tôi luôn niềm nở ân cần để xứng đáng là “người mẹ thứ hai” của trẻ .

      Do vậy tôi đã chọn đề tài Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi ở trường mầm  non để mạnh dạn đưa ra một số giải pháp bằng chính kinh nghiệm thực tế giảng dạy của mình trong việc giáo dục lễ giáo cho trẻ bởi lẽ:Trẻ em hôm nay - Thế giới ngày mai”

II.Mục đích nghiên cứu.

Tìm ra những biện pháp cụ thể, phù hợp để giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi.

III. Nội dung nghiên cứu.

 - Tích lũy kinh nghiệm và nắm chắc phương pháp giáo dục để dạy trẻ.

 - Giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua hoạt động học.

 - Tạo môi trường lễ giáo cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi.

 - Giáo dục lễ giáo bằng hình thức khích lệ động viên.

 - Giáo dục  lễ giáo thông qua ngày lễ ngày hội.

 - Phối kết hợp với các bậc phụ huynh.

IV. Đối tượng nghiên cứu, khách thể nghiên cứu

* Đối tượng nghiên cứu: Một số biện pháp giáo dục lễ giáo.

* Khách thể nghiên cứu: Trẻ 4- 5 tuổi.

V. Thành phần tham gia nghiên cứu.

*Phạm vi nghiên cứu: Lớp 4 tuổi trường Mầm non nơi tôi đang công tác.

* Đối tượng điều tra: Trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi.

VI. Phương pháp nghiên cứu:        

* phương pháp điều tra.                               

* phương pháp khảo sát.

* phương pháp nghiên cứu lý luận.

* Phương pháp thực hành.

* Phương pháp sao chép chụp ảnh.

* Phương pháp thống kê.

* Phương pháp so sánh.

VII.Kế hoạch nghiên cứu

stt

       Thời gian

         Nội dung

            Biện pháp

1

Từ tháng 9 đến tháng 10/2017

            Điều tra

       Thu thập tài liệu

2

Từ tháng 10/2017

Đến tháng 1/2018

Thực hiện các biện pháp

       Tự nghiên cứu

3

Từ tháng 1/2018 đến ngày 5/4/2018

Thực hiện hoàn thành báo cáo

       Tự viết  SKKN

 

PHẦN II: NHỮNG BIỆN PHÁP THỰC HIỆN

I.Cơ sở lý luận.

      Giáo dục mầm non là mắt xích đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân, chịu trách nhiệm chăm sóc - giáo dục trẻ từ “0 - 6 tuổi”. Đây là giai đoạn đặt nền móng đầu tiên quan trọng của nhân cách con người. Nếu không làm tốt việc chăm sóc - giáo dục trẻ trong những năm này thì việc giáo dục lại hết sức khó khăn, phức tạp. Chính vì vậy, Nghị quyết TW2, khoá VIII của Đảng cộng sản Việt Nam về "Định hướng chiến lược giáo dục - đào tạo trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá và đề ra mục tiêu giáo dục Mầm non phải trang bị cho trẻ những gì tốt nhất kể cả về mặt vật chất và tinh thần một cách toàn diện".Đứng trước tình hình đổi mới của đất nước, cùng với sự phát triển không ngừng của nền giáo dục nước nhà, đứng trước thời kỳ hội nhập kinh tế, đất nước đang trên đường mở cửa những ảnh hưởng không nhỏ của nền nhiều nền văn hóa khác nhau. Thì việc giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa vốn có của cha ông ta từ ngàn xưa là nhiệm vụ cần và cập nhật nhất. Bên cạnh đó, việc tiếp thu những tinh hoa văn hóa của nhân loại để làm giàu thêm bản sắc văn hóa riêng của dân tộc mình cũng là vấn đề cần thiết, làm thế nào để cho thế hệ trẻ của chúng ta "Hoà nhập mà không hoà tan".

       Từ ngàn xưa kinh nghiệm của cha ông ta đã đúc kết nhiệm vụ học đầu tiên của mỗi con người phải là "Tiên học lễ, hậu học văn" lễ phép là nét đẹp văn hoá được đặt lên hàng đầu khi nhìn nhận và đánh giá về một ai đó mà chúng ta thường bàn luận qua sự phát triển của xã hội hiện nay,sự tiếp thu nhiều nền văn hoá khác nhau nên đâu đó vẫn còn nhiều câu chuyện thương tâm về đạo đức, lễ giáo của con người, việc mà tôi và các bạn đã nghe và thấy trên thông tin đại chúng, trong cuộc sống hằng ngày.

     Giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo là sự hình thành, phát triển nhân cách cho trẻ, sự nhận thức qua cách giao tiếp và thông qua các bài thơ, câu chuyện, nhằm giáo dục đạo đức lối sống cho trẻ. Vì vậy, giao tiếp chiếm một vị trí quan trong trong đời sống sinh hoạt hàng ngày của trẻ là nền văn hóa lâu đời và đặc biệt đối với trẻ.Giáo dục lễ giáo ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển ngôn ngữ của trẻ. Nếu được giáo dục tốt, khi giao tiếp trẻ sẽ nói năng nhẹ nhàng, mạch lạc, có văn hóa trong các câu nói, cử chỉ, hành động của trẻ đối với mọi người.Các tác phẩm văn học, các hình ảnh có nội dung giáo dục lễ giáo và quá trình giao tiếp của trẻ với bạn bè với cô giáo là những phương tiện giáo dục lễ giáo tốt nhất cho trẻ. Điều đó nhằm hình thành ở trẻ những tình cảm yêu thương, gần gũi với mọi người xung quanh, kính trọng lễ phép người lớn tuổi .Bản thân tôi luôn xác định rõ mục tiêu muốn cho trẻ phát triển toàn diện về mọi mặt: “ Đức – Trí –Thể -Mỹ- Lao động” phải dạy đều các hoạt động học, trong đó  việc tổ chức rèn nề nếp thói quen , hành vi văn minh lễ phép cho trẻ là rất  cần thiết.

II. Cơ sở thực tiễn.

   Bác Hồ kính yêu đã nói : “Trẻ em như búp trên cành

                                      Biết ăn, biết ngủ, học hành là ngoan”

Tâm hồn trẻ thơ hồn nhiên và trong sáng  được ví như tờ giấy trắng cũng như được Bác ví “Trẻ em như búp trên cành”. Nếu chúng ta uốn nắn ngay từ lúc còn non  thì rất dễ còn không kịp thời uốn nắn  thì rất khó được như ta mong muốn, cũng như ta dạy con trẻ cũng vậy nếu chúng ta dạy dỗ, nhắc nhở kịp thời thì chắc rằng sẽ ngoan hơn, còn những đứa trẻ mà bố mẹ ít quan tâm hơn vì công việc bận rộn nên thời gian chăm con còn hạn chế thì chác rằng con sẽ không ngoan bằng những đứa trẻ luôn luôn có bố mẹ nhắc nhở kịp thời.

Vậy nên giáo dục lễ giáo cho trẻ là một phần quan trọng trong nội dung giáo dục trẻ, đó là khâu đầu tiên hình thành cho trẻ những cơ sở ban đầu của nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa: Trẻ khỏe mạnh, nhanh nhẹn, phát triển hài hòa, cân đối, giàu lòng yêu thương, biết quan tâm, nhường nhịn, giúp đỡ mọi người; biết yêu thích và giữ gìn cái đẹp, thông minh ham hiểu biết, thích tìm tòi, khám phá thế giới xung quanh, hình thành một số kỹ năng cơ bản như: Nhẹ nhàng, khéo léo, biết xin lỗi, cảm ơn và nhận lỗi....

     Vấn đề giáo dục lễ giáo không phải là vấn đề mới, trước đây và hiện nay chúng ta vẫn làm nhưng làm thế nào để giáo dục lễ giáo có hiệu quả. Đây cũng là vấn đề mà các thầy cô giáo và các bậc phụ huynh cũng luôn quan tâm. Điều đặc biệt hơn nữa là đối với trẻ mầm non đặc điểm của trẻ là dễ nhớ, mau quên và tính hay bắt chước cho nên việc giáo dục lễ giáo cần được sớm thực hiện và thường xuyên rèn luyện như các cụ xưa có câu "Dạy con từ thuở còn thơ...".

Bên cạnh đó, vì mục tiêu giảm tỷ lệ sinh con nên số con trong mỗi gia đình ít đi, thì trẻ ngày càng được nuông chiều thái quá, trẻ muốn gì được nấy..., đây cũng là vấn đề không nhỏ ảnh hưởng rất lớn đến vấn đề giáo dục lễ giáo cho trẻ.
Là giáo viên mầm non tôi thấy việc giáo dục lễ giáo cho trẻ luôn được chú trọng và đặt lên hàng đầu. Tuy nhiên, kết quả vẫn chưa cao đâu đó vẫn còn những câu nói cụt, nói què, những hành vi thiếu văn minh.... Vậy làm thế nào? Và bằng cách nào?... để việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mang lại hiệu quả cao. Đây là vấn đề cấp bách của toàn xã hội không phải của riêng ai.

    Trăn trở với mục tiêu chung của ngành giáo dục, vấn đề cấp bách của toàn xã hội là người giáo viên tôi không thể không suy nghĩ và nhận thấy rằng việc giáo dục lễ giáo cho trẻ hiện nay đang là vấn đề bức xúc, là việc làm cần thiết có vai trò to lớn trong việc giáo dục trẻ không riêng bậc học mầm non mà còn nhiều bậc học khác. Đặc biệt, năm nay tôi vẫn được phân công dạy lớp mẫu giáo nhỡ 4-5 tuổi. Chính vì vậy tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài: "Một số biện  pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi" để góp một phần nhỏ bé của mình vào việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo nhằm góp phần hình thành nhân cách ban đầu cho trẻ.

1.Thực trạng

a.Thuận lợi.

- Được sự quan tâm của phòng giáo dục hàng năm đã tổ chức chuyên đề bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên.

- Không những thế thường xuyên còn được tham dự các buổi tập huấn chuyên môn   giữa các trường để trao đổi kinh nghiệm.

- Ngoài ra còn dự giờ thao giảng của đồng nghiệp để trao đổi kiến thức nâng cao chất lượng rèn nề nếp, hành vi văn minh giáo dục lễ giáo cho trẻ lớp mình.

- Được sự giúp đỡ nhiệt tình của Ban giám hiệu nhà trường và sự nhiệt tình chia sẻ cũng như học tập của chị em đồng nghiệp.

-Trường lớp gọn gang sạch đẹp, phòng học thoáng mát đảm bảo hợp vệ sinh an toàn cho trẻ.

-Trẻ được chia theo đúng độ tuổi, trẻ ngoan, mạnh dạn,đi học đều.

- 100% trẻ ăn bán trú tại trường.

- Được sự quan tâm của đa số các bậc phụ huynh học sinh nhiệt tình, luôn giúp đỡ và phối kết hợp với cô giáo trong việc chăm sóc giáo dục trẻ.

- Giáo viên nhiệt tình, có chuyên môn, có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc.

- Cơ sở vật chất được quan tâm : bàn, ghế đúng quy cách, đồ dung học tập đầy đủ.

b.Khó khăn.

- Trường mầm non của chúng tôi mới  thành lập được 3 năm cho nên về cơ sở vật chất còn chưa theo kịp trường bạn.

Sân trường còn thiếu cây xanh chưa có bóng mát ,rất ảnh hưởng đến hoạt động ngoài trời của trẻ. Nhận thức của trẻ chưa đồng đều nên việc truyền thụ kiến thức đến trẻ còn gặp nhiều khó khăn, một số trẻ còn chưa mạnh dạn và tự tin tham gia các hoạt động của lớp.

- Đối với phụ huynh đại đa số làm nông nghiệp, trồng trọt buôn bán nhỏ nên các bậc phụ huynh rất ít thời gian quan tâm đến con cái như :cháu Doanh Vượng, cháu Mạnh Hùng,cháu Duy An…thời gian đầu đến lớp chưa có nề nếp nhiều vì cháu lần đầu tiên ra lớp chưa qua lớp 3-4 tuổi.

- Bên cạnh đó một số gia đình chưa quan tâm đến trẻ coi nhẹ công tác chăm sóc giáo dục trẻ còn đưa con đến lớp học không đúng giờ ảnh hưởng đến thời gian hoạt động học của trẻ ở lớp điển hình là cháu: Trí Quang, Văn Phú . Hơn thế nhiều cháu khi đến lớp còn quấy khóc Như cháu : Dương, Mạnh Dũng,Quang Huy .

- Bên cạnh đó còn một số trẻ chưa có thói quen sinh hoạt ở lớp nên còn tự do đi lại, trả lời câu hỏi còn trống không như cháu: Quang Khánh, Gia Hân, Tiến Sơn,

* Khảo sát thực tế trước khi thực hiện đề tài

- Căn cứ vào tình hình thực tế của lớp khi trẻ mới đến trường trong những ngày đầu là 27trẻ tôi đã bám sát vào mục tiêu giáo dục và tiến hành kháo sát như sau:

Stt

Phân loại khả năng trên trẻ’

     Tốt

(số trẻ/ tỷ lệ %)

 

Khá

(số trẻ/ tỷ lệ %)

 

 

Đạt

 

yêu cầu

(số trẻ /ỷ lệ %)

Yếu

(số trẻ/ tỷ lệ %)

 

1

 

Ngoan lễ phép với mọi người

 

2 = 7,4 %

 

 

4 =14,8 %

 

9=33,3 %

 

 

12 =44,4%

 

2

 

Biết đoàn kết chia sẻ

 

3 = 11,1 %

 

 

4= 14,8 %

 

12 =40,4%

 

9 = 33,3%

 

3

 

Biết quan tâm giúp đỡ

 

2 = 7,4 %

 

 

2 =7,4 %

 

12 =44,4 %

 

11 = 40,7 %

 

     Từ thực tế trên tôi nhận thức được tình hình và suy nghĩ tìm tòi nghiên cứu những biện pháp nhằm giáo dục lễ giáo cho trẻ ngày càng nâng cao cụ thể là những biện pháp sau:

2. Những biện pháp thực hiện:

* Biện pháp 1: Tích lũy kinh nghiệm và nắm chắc phương pháp giáo dục để dạy trẻ.

* Biện pháp 2: Giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua hoạt động học.

* Biện pháp 3:Tạo môi trường lễ giáo cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi.

* Biện pháp 4: Giáo dục lễ giáo bằng hình thức khích lệ, động viên.

* Biện pháp 5: Giáo dục lễ giáo thông qua ngày lễ, ngày hội.

* Biện pháp 6: Phối kết hợp với các bậc phụ huynh.

3. Những biện pháp thực hiện ( Cụ thể từng phần)

* Biện pháp 1: Tích lũy kinh nghiệm và nắm chắc phương pháp giáo dục để dạy trẻ.

- Cô dạy trẻ lễ giáo ngay từ khi trẻ đến trường buổi học đầu tiên và cô dạy cách trẻ chào hỏi yêu cầu trẻ:

+ Khi đến lớp phải biết tự giác chào cô, chào bạn, chào khách  khi chào phải đứng ngay ngắn, tự nhiên khoanh tay trước ngực và chào “con chào cô…, con chào…, tôi chào bạn…” khi chào mắt phải nhìn vào người được chào có thái độ niềm nở .

+ Trong giờ học muốn nói muốn hỏi phải giơ tay, nếu cần ra ngoài phải xin phép cô giáo, cô giáo hỏi ai thì người ấy trả lời, không nói leo đặc biệt là khi hỏi ai không được nói chống không mà phải hỏi

Ví dụ: Bạn ơi cái gì đây ?

Muốn mượn hoặc lấy bất cứ cái gì đều phải hỏi và được sự đồng ý mới được sử dụng. Và để giáo dục lễ giáo cho trẻ  khi đến lớp đạt hiểu quả cao tôi dạy trẻ bài thơ:                                      

 “Thấy cô vào lớp

 Nhớ đứng dậy chào

Đừng làm ồn ào

Khi nghe cô hỏi

Lúc nào muốn nói

Em nhớ giơ tay

Ngồi viết cho ngay

Lệch vai xấu lắm.”

+ Khi trẻ đi học về  tôi dạy trẻ bài hát “ Đi học về” hoặc bài “ chào hỏi khi về” để trẻ biết và tự động chào tất cả mọi người thân trong gia đình một cách hợp lý, trước tiên chào : Ông, bà, bố, mẹ, anh ,chị …

   Hơn thế nữa trẻ biết chủ động chào tạm biệt khi có khách đến thăm nhà cũng như khi khách ra về.

Còn khi muốn đi chơi phải xin phép người lớn đồng ý cho đi mới được đi để trẻ khắc sâu hơn tôi dạy trẻ bài hát “Em biết vâng lời mẹ”

 

“Em biết vâng lời mẹ dặn

    Hay khóc nhè xấu xấu quá

Khi tới lớp cô chẳng yêu

    Bạn bè không cùng đùa vui

Em biết vâng lời mẹ dặn

   Hay khóc nhè xấu lắm đấy

 Khi tới lớp em chào cô

Về nhà em chào mẹ cha.”

 

      Bên cạnh đó tôi còn dạy trẻ biết thể hiện thái độ quan tâm, chia sẻ khi trong gia đình có người bị ốm đau, dạy trẻ cách nói năng rõ ràng không nói quá to nơi đông người hoặc người khác đang làm việc và nghỉ ngơi., không nói tục chửi bậy.

+ Với bạn bè phải xưng hô thân mật  ( tôi với bạn) không nên xưng mày, tao, như vậy là không lịch sự văn minh.

+ Với em bé hơn biết xưng hô tình cảm anh chị gọi em.Với người lớn biết thưa gửi vâng dạ không lắc đầu, gật, ừ và nói trống không, không nói ngang, nói leo. Còn khi người lớn bận việc không được quấy khóc và biết nghe lời người lớn.

- Do vậy hàng ngày tôi dạy trẻ và tích hợp vào các hoạt động học để giáo dục trẻ tôi đã dùng các phương pháp như sau:

+ Phương pháp quan sát: Trước hết cô phải là tấm gương sáng cho trẻ học tập và noi ttheo, tôi thực hiện giờ nào việc ấy và cho trẻ quan sát những hình ảnh xung quanh giúp trẻ phát triển qua thị giác, bằng cách tôi sử dụng những hình ảnh lễ giáo qua  tranh ảnh, màn hình để trẻ nhớ lâu hơn.

+ Phương pháp tổ chức các hoạt động: cho trẻ được trực tiếp hoạt động để trẻ làm quen với cuộc sống tự nhiên xã hội vì qua các hoạt động trẻ phát huy tính tích cực cũng như biết kiềm chế tính hiếu động nó thể hiện rõ qua các vai chơi:

Ví dụ như:

Qua trò chơi phân vai gia đình trẻ biết xưng hô với ông bà, bố, mẹ

Qua trò chơi bác sỹ trẻ biết ân cần chăm sóc bệnh nhân.

Qua lao động trẻ biết tự phục vụ rửa mặt, rửa tay, trẻ biết tự giữ gìn vệ sinh cá nhân

+ Phương  pháp tạo tình huống: cô luôn tận dụng các tình huống, tạo ra các tình huống để trẻ phải suy nghĩ ứng xử và thực hiện những yêu cầu của người lớn đề ra nhằm phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo của trẻ.

+ Phương pháp nêu gương: cô nêu một số gương người tốt, việc tốt làm mẫu cho trẻ noi theo nhằm tạo ra sự hứng thú xây dựng tính tự giác cho trẻ trong việc thực hiện hành vi lễ giáo.

Cô luôn dùng lời nói, cử chỉ âu yếm dịu dàng để tạo cảm xúc tích cực ở trẻ cần có nghệ thuật để lôi cuốn trẻ vào những hành vi lễ giáo một cách tự giác để trẻ không cảm thấy gò bó, bắt buộc.

Bởi giáo dục còn tác động qua lại mật thiết với tất cả những ảnh hưởng từ môi trường, giáo dục có thể định hướng phát triển tâm lý trẻ em về mọi mặt.

*Biện pháp 2: Giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua hoạt động học.

Với trẻ mầm non nói chung và trẻ mẫu giáo nhỡ nói riêng, thời gian học ở trường mầm non chiếm rất nhiều thời gian trong ngày. Ở đó trẻ sẽ học hỏi lẫn nhau học cả cái tốt và cái chưa tốt. Vì thế tôi thấy giáo dục lễ giáo cho trẻ là rất cần thiết và phù hợp tại trường mầm non. Quá trình giáo dục lễ giáo cho trẻ được thực hiện chủ yếu thông qua tiết học.

* Qua giờ Khám phá xã hội “Trò chuyện về các thành viên trong gia đình bé”

Cô cho trẻ kể về các thành viên trong gia đình mình:

          – Gia đình con có những ai? Bố (mẹ) con làm nghề gì?

          – Trong gia đình con yêu quý ai nhất? Vì sao?

          – Mọi người trong gia đình phải như thế nào với nhau?

-> Giáo dục trẻ biết yêu quý và chào hỏi lễ phép mọi người trong gia đình

 

 

 

(Hình 1):Tạo môi trường lễ giáo cho bé  ở lớp

Không những thế qua bài học trong chủ đề nghề nghiệp trẻ biết trân trọng các nghề, biết tôn trọng và có thái độ đúng đắn như nghề làm ruộng để có hạt cơm ăn các bác nông dân phải vất vả “ một nắng hai sương” vậy khi các bé ăn cơm phải ăn hết suất không để cơm rơi vãi như vậy mới được gọi là bé ngoan. Và để giáo dục trẻ khắc sâu hơn lòng biết ơn và sự quý trọng đối với những người làm ra hạt gạo tôi cho trẻ đọc bài thơ “Hạt gạo làng ta”                                             

                                                 “ Hạt gạo làng ta

                                                   Có bão Tháng bảy

                                                   Có mưa tháng ba

                                                   Giọt mồ hồi sa

                                                   Những trưa tháng sáu

                                                   Nước như ai nấu

                                                   Chết cả cá cờ

                                                   Cua ngoi lên bờ

                                                   Mẹ em xuống cấy”

    Hơn thế nữa khi học khám phá khoa học “ cây xanh và môi trường sống” cô giáo có thể đàm thoại với trẻ:

                                       + Cây xanh để làm gì?

                                       + Cây xanh có ích lợi như thế nào ?

                                       + Muốn có nhiều cây xanh chúng ta phải làm gì ?

    Sau một thời gian thực hiện những thói quen về lễ giáo, chất lượng trẻ lớp tôi tăng lên rõ rệt, trẻ biết chào hỏi cô và khách đến lớp, biết nói lời cảm ơn, xin lỗi, trẻ đã biết muốn phát biểu phải giơ tay, muốn đi vệ sinh phải xin phép, trong giao tiếp với bạn cùng lớp trẻ biết nói nhẹ nhàng, khi chơi đồ chơi không được tranh giành đồ chơi của nhau…tôi dạy trẻ thuộc bài thơ “ Giờ chơi của bé”

                                                                         

             “ Giờ học hết rồi                                           Trồng cây nhổ cỏ            

               Đã đến giờ chơi                                           Làm cô gióa nhỏ

               Nào bạn hãy tớii                                         Dạy các học sinh

               Cùng tham gia nào                                     Đọc thơ hát múa

               Mình làm bác sỹ                                         Đóng kịch vẽ tranh

               Đeo cái ống nghe                                        Lgóc nghệ thuật

               Bạn làm y tá                                               Đến góc học tập

               Khám các bệnh nhân                                  Tô chữ đọc thơ

               Còn các bạn khác                                        Giờ chơi như mơ

               Làm bác thợ xây                                         Bé làm người lớn

               Xây nhà tập thể                                          Sao vui vui thế                                                                

               Cho các gia đình                                         Thế giới trẻ thơ.”

               Cùng đi mua sắm

               Ở góc cửa hàng

               Ra vườn tưới hoa

Để giúp trẻ hiểu hơn là khi chơi phải biết nhường nhịn, không tranh giành đồ chơi, khi chơi phải đoàn kết.

  - Có thể nói nội dung  giáo dục lễ giáo cho trẻ mầm non ở lứa tuổi( trẻ 4-5 tuổi) là rất quan trọng bởi lẽ muốn trở thành một con người tốt trước hết đứa trẻ ấy phải  được giáo dục tốt, có thói quen tốt…hiểu được điều đó hàng ngày thông qua kế hoạch sinh hoạt hàng ngày và vận dụng tích hợp vào các tiết học ở mọi lúc, mọi nơi.

   * Hoạt động làm quen với văn học: qua hoạt động học hàng ngày tôi lồng giáo dục lễ giáo cho trẻ hiểu sâu sắc hơn:

 ví dụ: Tôi dạy trẻ  thông qua nội dung bài thơ: “ Lời chào

                                                                                                “ Đi về con chào mẹ

 Ra vườn cháu chào bà

 Ông làm việc trên nhà

Cháu lên: chào ông ạ

       Lời chào thân thương quá

Làm mát ruột cả nhà

    Đẹp hơn mọi bông hoa

     Cháu kính yêu trao tặng

      Chỉ những người đi vắng

               Cháu không được tặng “chào”.                        

    Còn rất nhiều bài thơ giáo dục lễ giáo cho trẻ như bài thơ “Giúp bà” qua nội dung bài thơ, trẻ biết giúp đỡ bà  tuy còn nhỏ nhưng bé rất ngoan biết giúp đỡ mọi người khi gặp khó khăn. Hay khi đọc bài thơ “ lấy tăm cho bà”

“ Cô giáo dạy cháu về nhà

Ăn xong nhớ lấy cho bà cái tăm

Nhưng bà đã rụng hết răng

Cháu không còn được lấy tăm cho bà

Cháu đi rót nước bưng ra

Chè thơm hương tỏa khắp nhà vui vui ”

             Hoặc bài thơ: “Phải là hai tay

“Ngồi bên mẹ bé băn khoăn

Đưa tăm sao lại đưa bằng hai tay

Con ơi, con hỏi rõ hay

Cái tăm nhẹ lắm một tay được rồi

Nhưng đâu chỉ mẹ mà thôi

Mà là lễ phép với nguời bề trên

Hai tay kính mến đưa lên

Là lòng con thảo cháu hiền hiện ra

Đưa mời bố, mẹ, ông, bà…

Cái tăm hiếu thảo phải là hai tay.”

   Và qua câu chuyện: “Tích Chu, cháu ngoan của bà, ai đáng khen nhiều hơn, chú vịt tốt bụng.. .”cô đàm thoại cùng trẻ để giáo dục trẻ tính thật thà, yêu cái thiện, ghét cái ác, chăm lao động, biết quan tâm và chia sẻ từ đó hình thành cho trẻ lòng nhân ái đối với mọi người xung quanh.

 Giáo dục cho trẻ biết yêu thương giữa người với người cụ thể là tình cảm của cháu đối với ông, bà, bố mẹ… và qua nhiều câu chuyện khác giúp trẻ hiểu sâu hơn về lễ giáo, biết ơn những người lao động, biết giữ gìn sản phẩm thông qua một số bài thơ: ( Cái bát xinh xinh, cô dạy con)…

* Qua hoạt động góc:Tôi áp dụng giáo dục lễ giáo cho trẻ qua trò chơi phân vai theo chủ đề: qua trò chơi trẻ biết phản ánh những hành vi, thái độ của vai chơi, biết cùng chơi với bạn trong tập thể và tuân thủ những quy định của của vai chơi, biết giúp đỡ lẫn nhau trong khi chơi, biết nhận xét hành động, thái độ của mình và của bạn, đặc biệt là góc thực hành cuộc sống qua đây hình thành cho trẻ kỹ năng tự lập như gấp quần áo, chải tóc, tết tóc,cài cúc áo…bên cạnh đó không thể thiếu góc chơi “ Vườn cổ tích” cac bé cùng nhau xem tranh truyện trao đổi với nhau về những nhân vật trong truyện mà trẻ vừa xem

 

(Hình 2) Các bé đang xem tranh truyện

*Với hoạt động tạo hình: khi học kế hoạch tháng về “ Gia đình” cho trẻ vẽ người thân trong gia đình cô có thể đàm thoại với trẻ:

+ Gia đình con có những ai?

+ Gia đình con thuộc gia đình nhỏ hay gia đình lớn?

+ Mọi người sống trong gia đình phải như thế nào với nhau?

+ Con định vẽ về ai trong gia đình con?

Qua giờ tạo hình đó cô giáo dục trẻ biết yêu thương, kính trọng đối với ông bà, bố mẹ, anh chị, biết nhường nhịn em bé.

Khi trẻ vẽ cô nhắc trẻ ngồi ngay ngắn ngẩng cao đầu khi làm xong cất đồ dùng gọn gàng, ngăn nắp vào đúng nơi quy định và biết giữ gìn bảo quản đồ dùng.

Hình 3: hình ảnh giáo dục trẻ lễ phép với người lớn

* Qua hoạt động giáo dục thể chất: thông qua các bài học như thể dục sáng, các bài tập trong chương trình qua các kế hoạch tháng trẻ biết được lợi ích của việc chăm tập thể dục để có cơ thể khỏe mạnh sau này lớn lên làm người có ích cho gia đình và xã hội. Bên cạnh đó còn giáo dục trẻ có tinh thần đoàn kết, biết nhường nhịn nhau  và có tính kỷ luật trong giờ học cũng như trong giờ chơi. Qua đó giáo dục trẻ biết bảo vệ sức khỏe như ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, chăm tập thể dục, ngủ đủ giấc, vệ sinh chân tay sạch sẽ để phòng tránh các bệnh thường gặp như: bệnh chân tay miêng, thủy đậu, sốt, quai bị…

* Với hoạt động âm nhạc: Thông qua các bài hát “ Cháu yêu bà, Ông cháu, Cả nhà thương nhau, Cô và mẹ, Biết vâng lời mẹ, Em đi qua ngã tư đường phố….” qua các kế hoạch tháng giúp trẻ cảm thụ được giai điệu bài hát, trẻ hiểu sâu hơn về tình cảm con người, về lễ giáo.

* Với hoạt động lao động: như cô tổ chức cho trẻ chăm sóc cây, tưới nước cho cây, chăm sóc cây như  lau lá cây cô và trẻ cùng làm để đàm thoại giáo dục trẻ cũng như cho trẻ nhặt lá cây ngoài sân trường giúp trẻ có thái độ bảo vệ môi trường xanh, sạch đẹp.

- Cô đặt câu hỏi đàm thoại để trẻ tư duy trả lời:

                  + Muốn có nhiều cây xanh chúng ta phải làm gì ?

                  + Cây xanh có tác dụng gì đối với đời sống con người ?

- Cô giáo trò chuyện với trẻ về lợi ích của cây xanh qua đó cô giáo dục trẻ không ngắt lá bẻ cành( cô và trẻ quan sát cây xanh của trường)

- Phối kết hợp chặt chẽ giữa gia đình và nhà trường thống nhất nội dung giáo dục lễ giáo cho trẻ:

Ví dụ:Trong lớp B2 của tôi phụ trách một số cháu: Văn Phú, Quang Huy, Văn Phúc…  hay nói bậy, nói trống không với cô giáo và chửi các bạn, hay đánh bạn tôi trực tiếp gặp gỡ các bậc phụ huynh các cháu có tên trên để phụ huynh nắm được rồi đi  đến thống nhất cùng giáo dục trẻ một cách có hiệu quả cụ thể là khi trẻ đến lớp cô luôn ân cần, nhắc nhở mỗi khi những cháu nói bậy cô liền nhắc nhở  trực tiếp như vậy là không hay,  khi nói với bạn con phải xưng hô tôi với bạn không được nói tao, mày còn khi nói với cô con phải lễ phép thưa gửi, như vậy ai cũng yêu quý. Để hình thành thói quan tốt cho trẻ, tôi thường  kể những câu chuyện có nội dung giáo dục để nhằm cho trẻ hiểu nếu có những  hành vi như các bạn trong chuyện cô kể như thế là chưa ngoan để trẻ có thái độ phản ứng  và cô áp dụng ngay chính vào những bạn ở lớp, để trẻ nhận ra việc mình làm giống thế là chưa ngoan và từ từ trẻ sẽ thay đổi cách xưng hô với cô và các bạn trong lớp.

Còn khi về nhà con phải biết chào hỏi lễ phép, nếu con quên không chào thì bố mẹ cũng đừng trách mắng con vội mà nên nhắc con chào vì ở tuổi này trẻ nhanh nhớ nhưng cũng nhanh quên con trẻ rât cần sự chỉ bảo, quan tâm kịp thời của của người lớn, còn khi trẻ  nói bậy thì người lớn trực tiếp phân tích cho con hiểu nói như thế là hư không ngoan bởi vậy các cụ ta thường dạy :

“ Uốn cây từ thủa còn non

Dạy con từ thủa con còn thơ ngây”

   Qua một thời gian thực hiện các biện pháp chăm sóc và giáo dục trẻ ở lớp tôi thấy các cháu hay nói bậy nói chống không hạn chế dần và về sau không thấy hiện tượng đó xảy ra .Trao đổi với phụ huynh họ cũng rất vui khi về nhà con họ cũng ngoan hơn điều đó khiến tôi cảm thấy rất mừng và yên tâm hơn khi phụ huynh gửi con ở lớp và và tin tưởng cô đó cũng là niềm tự hào của cô giáo.

* Biện pháp 3:Tạo môi trường lễ giáo cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi.

 Không những trong hoạt động học đối với trẻ ở lứa tuổi này“ trẻ học mà chơi, chơi mà học”.Trong giờ vui chơi trẻ được thực hành trải nghiệm nhiều vai chơi khác nhau trong cuộc sống người lớn. Tôi tiến hành lồng ghép lễ giáo vào hoạt động vui chơi; qua đó, trẻ được đối thoại những câu chào hỏi lễ phép, câu cảm ơn, xin lỗi, trao nhận bằng hai tay, tôi luôn theo dõi quan sát trẻ trong các vai chơi để kịp thời uốn nắn sửa sai cho trẻ.

   Cùng với mục tiêu xã hội hóa giáo dục thì phụ huynh có vai trò vô cùng quan trọng trong việc giáo dục trẻ. Trong buổi họp mặt đầu năm, tôi đã mạnh dạn trao đổi với phụ huynh về tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo đối với trẻ mẫu giáo, để phụ huynh nhận thức được ý nghĩa của vấn đề để cùng nhà trường giáo dục trẻ. Tôi thường trao đổi trực tiếp với phụ huynh vào giờ đón trả trẻ, để phụ huynh nắm bắt kịp thời cùng kết hợp để có biện pháp giáo dục trẻ tốt nhất.

* Giờ đón trả trẻ tôi rất ân cần và chuẩn mực trong cách xưng hô. Lúc đầu trẻ mới đi học tôi phải thường xuyên nhắc nhở các cháu khi tới lớp phải biết khoanh tay chào cô, chào bố mẹ và các bạn… khi bố mẹ đón về nhà thì trẻ cũng biết khoanh tay chào ông bà và mọi người xung quanh. Ngày nào tôi cũng nhắc trẻ như vậy và tôi đã hình thành cho trẻ được thói quen biết chào hỏi và lễ phép đối với mọi người. Không chỉ khi tới lớp và ra về trẻ biết chào hỏi mọi người, mà mỗi khi có Ban giám hiệu tới thăm lớp hay các cô đến chơi với lớp mình thì trẻ cũng biết khoanh tay chào các cô. Giờ trả trẻ tôi đã trao đổi với phụ huynh những gì cần thiết để phụ huynh nắm được tình hình của con mình. Từ đó gia đình và cô giáo cùng có biện pháp giáo dục thích hợp với trẻ.

- Để tạo hứng thú trẻ thích được đến lớp bằng nhiều hình thức trước tiên trong lớp tôi xây dựng góc tuyên truyền lễ giáo  được phân thành hai mảng:

+ Một bên là giáo dục hành vi bằng hình ảnh đó là: tranh “ Con chào cô, con chào bố mẹ, tranh em bé đang mời ông uống nước, tranh em bé tặng quà cho bà bằng hai tay …” Khi trẻ nhìn tranh và trẻ biết được hành động của em bé này ngoan hay hư nên làm theo hay không làm theo nội dung của bức tranh.

+ Một bên là các bài thơ, câu chuyện có nội dung giáo dục lễ giáo cụ thể là những bài thơ: “Dặn bé, Bé chào, Bạn mới…” qua câu chuyện: “Cháu ngoan của bà, Tích Chu, Ba cô gái,…” Tôi kết hợp với phụ huynh sưu tầm các loại tranh ảnh, câu truyện, bài thơ, ca do, đồng dao có nội dung giáo dục lễ giáo phù hợp với chủ đề sự kiện, độ tuổi cuả trẻ cho trẻ xem hàng ngày, cho trẻ hoạt động trải nghiệm với sách  với tranh ảnh giúp trẻ hình thành cơ sở ban đầu cho lứa tuổi sau này khi trẻ lên lớp mẫu giáo lớn.

   Tạo môi trường cho trẻ xem tranh ảnh cùng người lớn như:“ bố, mẹ, cô giáo…” qua việc xem tranh, tạo cơ hội cho trẻ trò chuyện và giáo dục lễ giáo cho trẻ. Ngoài ra trong lớp cô trang trí các bức tranh theo chủ đề sự kiện có nội dung giáo dục lễ giáo để trẻ quan sát, nhận xét và học tập cụ thể

 

Hình 4: Bé Trang chào cô khi đến lớp

   Về nội dung giáo dục hành vi tôi ghi những hình ảnh của trẻ đối với mọi người, mọi vật xung quanh để phụ huynh có thể tham khảo sau mỗi giờ đón và trả trẻ, tôi lên kế hoạch từng tháng từng tuần cụ thể để phụ huynh biết thêm về yêu cầu của nội dung giáo dục lễ giáo.

Để nhằm giáo dục trẻ có hiệu quả cao tôi thường xuyên gặp gỡ trao đổi với phụ huynh nhằm tìm và nắm được hoàn cảnh gia đình cuat từng trẻ để từ đó có biện pháp kịp thời uốn nắn.

Còn với những trẻ cá biệt như:Tiến Sơn, Huy Hoàng, Tiến Dũng…bướng bỉnh hay trêu bạn, đánh bạn chưa ngoan tôi phải gặp gỡ gia đình để trao đổi tìm nguyên nhân cùng gia đình tháo gỡ thống nhất biện pháp giáo dục trẻ. Bên cạnh đó luôn giáo dục trẻ ở mọi lúc mọi nơi.

Vào đầu năm học khi trẻ đến lớp tôi luôn nhắc nhở trẻ khi đến lớp biết chào cô giáo chào các bạn và chào bố mẹ để vào lớp

Hình 5:Bé nhận phiếu bé ngoan bằng hai tay

       Những cháu còn nhút nhát tôi yêu cầu phụ huynh nhắc trẻ để tạo cho trẻ có thói quen tốt khi đến lớp để trẻ luôn nhớ những hành vi đó, tôi sưu tầm bài thơ:

 Cô giáo của bé

“ Sáng nào bé đến lớp

Cũng thấy cô đến rồi

Cất lời “chào cô ạ”

Cô mỉm cười thật tươi

Cô dạy bé học bài

Cô dạy nhiều trò chơi

Suốt tuần bé ngoan giỏi

Cô cho hoa điểm mười.”

Hay qua bài hát “ thật là ngoan” có thể nói trong mọi lúc mọi nơi, giờ nào việc ấy tôi luôn phải là tấm gương cho trẻ noi theo, khi vào lớp tôi dạy trẻ ngồi ngoan, nghe cô giảng bài, muốn phát biểu, hay có ý kiến gì phải giơ tay không được tự do nói…

Khi rèn trẻ vào nề nếp đầu tiên tôi dạy trẻ bài thơ “ Ngồi giơ tay

Khi ngồi tay để trên bàn

Không bàn ta để tay ngang trên đùi

Phải trật tự khi ta ngồi

Muốn hỏi, muốn nói xin mời giơ tay.

Cô chỉ định, ta nói ngay

Cón các bạn khác hạ tay xuống chờ.

-Trong các hoạt động học tôi đã lồng ghép tích hợp vào để dạy trẻ cách nói năng rõ ràng mạch  lạc, mạnh dạn, hồn nhiên, không nói ngang nói lắp, hấp tấp, không nói quá to, la hét nơi đông người hoặc lúc người khác đang làm việc và nghỉ ngơi, không nói tục chửi bậy, qua đó tôi dạy cách chào hỏi, cảm ơn, xin lỗi.

+ Khi xưng hô với bạn bè : phải nói mình và bạn không xưng hô mày tao, không nói qua nhiều hoặc lấn át bạn.

+ Còn với em bé xưng hô thân thiện anh chị gọi em.

+ Đối với người lớn biết phải biết « gọi dạ bảo vâng », không lắc đầu hoặc nói chống không, không nói leo khi người lớn chưa cho phép còn khi người lớn đang bận việc không được quấy khóc

 + Khi khách đến lớp thăm, biết chủ động đứng dậy chào khách, khi chào phải nhìn vào người đó có thái độ niềm nở vui vẻ.

+ Khi người lớn cho vật gì thì phải xin bằng hai tay và nói « cháu xin ạ »cũng như khi ở lớp cô giáo đưa cái gì cũng cầm bằng hai  tay và nói con xin cô.

                                         Hình 6 :  Bé Trang xin lỗi bạn !

+ Khi mọi người giúp mình việc gì đó thì phải biết cảm ơn còn khi làm phiền ai hoặc hỏng việc gì phải thật thà nhận lỗi và xin lỗi , không nói dối hay đổ lỗi cho người khác và điều đó trẻ ở lớp cũng thực hiện rất tốt

-Trong các hoạt động chung của cả lớp tôi đưa ra các nội dung giáo dục lễ giáo vào phù hợp với hoạt động để giáo dục trẻ.

-Khi hoạt động vui chơi tôi giáo dục trẻ phải biết chơi đoàn kết, chơi cùng bạn không tranh giành đồ chơi , không quăng vứt đồ chơi còn khi chơi xong phải biết cất gọn gàng đúng nơi quy định.

 -Việc giáo dục lễ giáo trẻ biết chào hỏi lễ phép, vâng dạ ,cảm ơn, xin lỗi. Để trẻ nắm được nội dung nề nếp ra vào lớp, tôi sưu tầm bài thơ để dạy trẻ như : «  ra vào lớp »giờ ăn, giờ ngủ tôi cũng rèn cho trẻ đọc thơ hàng ngày  để trẻ biết được quy định của lớp học.

-Qua hoạt động âm nhạc tôi áp dụng vào chủ đề «  Giao thông » tôi đưa ra những bài hát, bài thơ ( Đường enm đi, ngã tư đường phố, trên đường…) trò chơi đèn  xanh đèn đỏ để dạy trẻ biết một số luật lệ giao thông qua đó dạy trẻ biết đi đúng phần đường của mình.

-Bên cạnh đó  trẻ biết yêu quý chăm sóc bảo vệ cây xanh bảo vệ môi trường như lau lá cây ỏ góc thiên nhiên để lớp học thêm đẹp hơn.

 

Hình 7 : Các bé cùng nhau lau lá cây ở góc thiên nhiên

-Qua nội dung giáo dục lễ giáo cho trẻ tôi lồng ghép tích hợp các hoạt động học như : Toán, Tạo hình, hoạt động khám phá,

   Ví dụ: kế hoạch tháng học về giao thông  qua bài thơ: «  Giúp Bà »

                                                   Chiều nay đi học về

                                                   Trên vỉa hè em thấy

                                                    Một bà già chống gậy

                                                    Muốn tránh xe qua đường

                                                    Em vội vàng dừng chân

                                                    Đến bên bà nói nhỏ

                                                    Đường nhiều xe lắm đó

                                                    Để cháu dắt bà qua

                                                    Tay em nắm tay bà

                                                    Cùng bước qua đường rộng

                                                    Chia tay bà cảm động

                                                    Khen mãi em bé ngoan.

Qua bài thơ tôi nhấn mạnh cho trẻ biết những hành vi và việc làm tốt của bạn nhỏ trong bài thơ rất là ngoan, bạn biết giúp đỡ mọi người khi gặp khó khăn, hoạn nạn, biết chia sẻ với mọi người nhất là các cụ già và em nhỏ hơn mình. Bên cạnh đó tôi giáo dục trẻ phải biết ngoan ngoãn ở nhà vâng lời ông, bà, bố, mẹ… đến lớp vâng lời cô giáo .

 -Đồng thời khi học về “gia đình” tôi cùng trẻ trò chuyện đàm thoại về gia đình:

                      +  Khi đi học về các con chào ai?

                      +  Ở nhà các con đã làm gì để giúp bố mẹ?

                      + Khi có khách  đến nhà chơi con sẽ làm gì? Và khi khách ra về ?

                      + Nếu trong nhà có người bị ốm con chăm sóc như thế nào ?

        Với những câu hỏi như vậy, tôi thấy trẻ rất hào hứng sôi nổi trong giờ học, còn trong giờ kể chuỵên  tôi dạy trẻ truyện“Tích Chu” tôi sử dụng sa bàn, rối tay trẻ rất hứng thú vì vậy tiết học của tôi rất sinh động lôi cuốn trẻ vào giờ học đạt kết quả cao.

   Không chỉ vậy khi học về“ Thực vật” tôi giáo dục trẻ biết yêu cây xanh, vì cây xanh góp phần làm cho môi trường xanh – sạch- đẹp và mang nhiều lợi ích cho con người như: cho bóng mát, cho hoa thơm quả ngọt, cho gỗ làm nhà, làm đồ dùng đồ chơi…nên chúng ta phải tích cực trồng cây ,chăm sóc và  bảo vệ cây xanh.

Hơn thế nữa khi học về “ Quê hương- đất nước – Bác Hồ” tôi giới thiệu về Bác Hồ  qua bài thơ: Ảnh Bác, Em yêu nhà em,…qua lời ca tiếng hát  giúp trẻ biết về Bác,  luôn kính trọng Bác muốn trở thành cháu ngoan của  Bác .Trẻ biết ở đất nước Việt Nam có rất nhiều  khu di tích lịch sử như: đình chùa, danh lam thắng cảnh đẹp nổi tiếng như: “Hồ hoàn kiếm, chùa một cột, Quốc tử giám…” qua đó trẻ thêm yêu quê hương đất nước - Bác Hồ và luôn có ý thức chăm ngoan học giỏi xứng đáng là con ngoan trò giỏi, lễ phép với mọi người xung quanh.

-Khi cho trẻ hoạt động ngoài trời quan sát  thời tiết tiếp cây cối xung quanh sân trường khi chơi hoạt động có mục đích tôi cho trẻ nhặt lá cây bỏ vào thùng rác từ đó trẻ có ý thức bảo vệ môi trường.

Hình 8:Các bé đang cùng nhau nhặt lá bỏ vào thùng rác

-Khi tổ chức hoạt động góc cho trẻ mỗi buổi chơi tôi cho trẻ nắm được yêu cầu giáo dục của buổi chơi:

Ví dụ: nhóm chơi gia đình các thành viên trong gia đình phải biết yêu thương chăm sóc lẫn nhau, các con phải biết kính trọng vâng lời bố mẹ, biết giúp đỡ bố mẹ những công việc vừa sức như trông em, quét nhà và xưng hô đúng mực

      Còn ở nhóm chơi bán hàng người bán hàng phải có thái độ vui vẻ niềm nở với khách hàng“ vui lòng khách đến vừa lòng khách đi” người mua nếu đông người phải xếp hàng không chen lấn xô đẩy phải thể hiện là người văn minh lịch sự còn khi nhận hàng phải biết cảm ơn:

Hình 9: Bé Yến Nhi cầm tiền bằng hai tay và nói cảm ơn với người mua hàng

Đến góc Bác sỹ tôi thấy các bé chơi rất tốt thể hiện đúng vai chơi của mình khi đến góc tôi quan sát cử chỉ của bác sỹ khám bệnh cho bệnh nhân rất ân cần còn cô y tá đang chăm chú ghi tên bệnh nhân vào sổ khám bệnh.

 

Hình 10: Bác sỹ Nhí đang khám bệnh cho bệnh nhân

-Khi hoạt động vui chơi giáo dục trẻ phải biết chơi đoàn kết, chơi cùng bạn không tranh giành đồ chơi , không quăng vứt đồ chơi còn khi chơi xong phải biết cất gọn gàng đúng nơi quy định.

+ Với việc hoạt động vệ sinh : tôi thường nhắc nhở trẻ biết giữ vệ sinh cá nhân sạch sẽ như mặc quần áo gọn gàng, bạn gái tóc dài phải buộc lên,mặt mũi , chân tay rửa sạch trước khi đến lớp,đi lại tiểu tiện đúng nơi quy định, biết rửa tay trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh

Hình 11:Các bé rửa tay dưới vòi nước

 

 -Ngoài ra tôi còn tổ chức những buổi trò chuyện với trẻ về những tình huống để trẻ tranh luận  phân biệt đung sai cụ thể như;

    + Khi bạn Thành Đạt đến lớp không chào cô đúng hay sai ?

     + Khi giơ tay lên phát biểu ý kiến bạn Duy Dương đứng dậy nói “ con ạ, con ạ” như thế ngoan chưa?

       + Khi về nhà bạn Văn Phú không chào bố mẹ đúng hay sai?

        + Khi ra ngoài cổng trường bạn  Quang  Huy đòi mua quà , đồ chơi mẹ không mua cho Quang lăn ra khóc, nói bậy với mẹ thì việc đó đúng hay sai?

Có thể nói tôi đưa ra rất nhiều câu hỏi tương tư như thế và tôi thấy trẻ trả lời rất nhanh và biết phân biệt đúng sai, nên và không nên.

* Đến giờ chuẩn bị ăn cơm tôi cho trẻ đọc bài thơ “ Giờ ăn

“Giờ ăn bé nhớ mời cô

Ăn chậm nhai kỹ sao cho đàng hoàng

Ăn xong xếp ghế gọn gang

Nhặt vụn cơm vãi bé càng đáng khen”

     Để nhắc nhở ăn hết xuất không để cơm rơi, cơm vãi và trước khi ăn phải biết mời cô mời bạn ăn, khi ăn không nói chuyện với bạn.

* Còn giờ đi ngủ cũng vậy bao giờ tôi cũng cho trẻ đọc bài thơ “ Đến giờ đi ngủ

                                                                                                   “Đến giờ đi ngủ

   Lên giường bạn ơi

         Không nghịch đồ chơi

          Không cười khúc khích

        Không ai tinh nghịch

           Không giơ chân giơ tay

    Hãy nằm chon gay.”

 Mắt thì nhắm lại.”

    Để trẻ biết và thực hiện đúng như lời bài thơ mà cô không cần phải nói nhiều và tôi thấy hiệu quả rất cao trẻ ngủ ngon giấc.

* Cuối buổi học giờ tan lớp bao giờ tôi cũng cho trẻ hát bài hát quen thuộc khi ra về đó là bài “ Đi học về

“ Đi học về là đi học về       

 Em vào nhà em chào cha mẹ

Cha em khen rằng con rất ngoan

Mẹ âu yếm hôn đôi má em”

 Và như thói quen tốt, trẻ của lớp tôi rất là ngoan

Hình 12:Bé khoanh tay chào mẹ khi ra về

 

Còn khi ra về tất cả các bé đều tự giác chào cô giáo và chào ông bà, bố mẹ mà không cần ai nhắc nhở đó cũng là một thành công của tôi khi thực hiện đề tài này.

* Biện pháp 4: Giáo dục lễ giáo bằng hình thức khích lệ, động viên.

- Tâm lý của con người thích được khen hơn là chê nhất là trẻ nhỏ rất thích được khen ngợi, động viên khi làm được việc tốt. Những lời động viên, những phần thưởng nhỏ cũng làm trẻ vui sướng và khích lệ trẻ cố gắng hơn nữa để lại được khen, được thưởng.

- Vì vậy cuối buổi học tôi cho trẻ tự nhận xét xem hôm nay mình đã ngoan hay chưa, nhận xét trong lớp bạn nào ngoan, bạn nào chưa ngoan và cho trẻ cắm cờ bé ngoan.

- Ngoài ra tôi luôn dành thời gian để gần gũi với trẻ. Tôi tìm những câu hỏi hài hước, hóm hỉnh, những món quà bất ngờ, kịp thời và các hình thức khen dễ thương động viên trẻ.

- Ví dụ: hằng ngày vào giờ nêu gương cuối buổi học, trước khi cắm cờ, tôi cho trẻ tự nhận xét về để mình trong ngày đó có bạn nào có hành vi, lời nói hay tôi nêu gương cho cả lớp và tặng trẻ một bông hoa. Tôi làm bong hoa là một nội dung yêu cầu: Hoa màu đỏ “ bé sạch sẽ”, hoa màu xanh “ bé lễ phép”, hoa màu vàng “ bé học ngoan”. Khi nào trẻ nhận được bông hoa màu gì, tôi hỏi cả lớp vì sao bạn nhận được bông hoa đó.

 Ngoài ra vào mỗi buổi sáng tôi thường đưa ra những yêu cầu bé ngoan và lễ giáo để trẻ thực hiện.

  Tôi thấy trẻ rất thích thú và mong muốn ngày nào cũng ngoan để nhận được những món quà thú vị.

    Còn với những bạn chưa ngoan thì cô sẽ tạo cơ hội bằng cách cho trẻ đọc thơ, hát múa và tặng những món quà nhỏ để khuyến khích động viên trẻ lần sau cũng được cố gắng hơn nữa để nhận món quà như các bạn.

* Biện pháp 5: Giáo dục lễ giáo thông qua ngày lễ, ngày hội.

- Truyền thống của người dân việt nam chúng ta luôn tôn sư trọng đạo và giữ vũng những nét văn hóa đặc trưng. Vì vậy thường tạo diều kiện cho trẻ có cơ hội được tham gia các buổi tổ chức ngày lễ, ngày hội như ngày nhà giáo Việt Nam, ngày tết trung thu, ngày tết thiếu nhi…

- Từ ý nghĩa của những ngày lễ lớn, ngày truyền thống của dân tộc như: Giỗ tổ Hùng Vương, ngày Giải phóng Miền nam thống nhất đất nước… để giáo dục trẻ lòng tự hào dân tộc, tôi cũng đã cung cấp cho cho trẻ kiến thức về ngày lễ, biết kính trọng những người đã hy sinh cho lợi ích dân tộc, lợi ích trồng người. Từ đó hình thành cho trẻ lòng tự hào, kính yêu đối với người lớn tuổi, thông qua đó khuyến khích trẻ học tập và phấn đấu thành con người có ích sau này.

Ví dụ: Ngày nhà giáo Việt Nam tôi tổ chức cho các tổ trong lớp thi đua hát về cô giáo. Các tổ sẽ phải nhớ được các bài hát về cô giáo và hát thi với nhau, cũng như nhà trường tổ chức ngày hội các bé ở các lớp cũng lên biểu diễn văn nghệ chào mừng, sau dó trò chuyện để trẻ hiểu thêm về ý nghĩa công việc của các cô giáo. Qua đó giáo dục trẻ biết quý trọng , nghe lời cô giáo, cố gắng học giỏi để cô vui lòng.

- Hay đến ngày tết trung thu tôi chuẩn bị mâm ngũ quả, đèn ông sao và rất nhiều hoa quả, bánh kẹo, mời trẻ cùng chuẩn bị bày mâm ngũ quả  thắp đèn. Nhắc trẻ giúp đỡ nhau trong khi làm, cùng nhau làm để có thành quả tốt. Tôi đóng vai làm chi Hằng kể cho trẻ nghe về ngày tết trung thu có trăng sáng, có chi hằng , có chú cuội… và tổ chức cho trẻ rước đèn, hát múa.

- Cùng với cuộc thi “ bé khéo tay” do nhà trường tổ chức tôi cũng có bốn trẻ tham gia, trong cuộc thi có các bức tranh rất đẹp được nhận giải vì có nội dung hay ý nghĩa và trẻ lớp tôi cũng đạt được giải nhất về cắt dán và trẻ nhận được phần thưởng từ ban tổ chức và các bạn khác cũng được phần thưởng tuy nhỏ nhưng trẻ rất phấn khơi và hứng thú.

* Biện pháp 6: Phối kết hợp với các bậc phụ huynh.

Qua hoạt động đón, trả trẻ hàng ngày tôi thường trao đổi với phụ huynh về tình hình học tập của con khi ở lớp, qua đó để phụ huynh hiểu rõ hơn về các hoạt động của con ở lớp: Con học những  gì? Đặc biệt với việc giáo dục lễ giáo cho trẻ  tôi luôn giành một góc tuyên truyền giáo dục lễ giáo cho phụ huynh nắm bắt, từ đó phụ huynh sẽ chú trọng đến việc giáo dục lễ giáo cho trẻ lúc ở nhà.

    Hơn nữa tôi thường xuyên trao đổi, phối kết hợp với phụ huynh thu thập những tranh, ảnh,bài thơ, câu chuyện …có nội dung giáo dục lễ giáo, để từ đó có những biện pháp tốt nhất, tạo môi trường cho trẻ học tập lành mạnh, đầm ấm , vui tươi, qua đó các bậc phụ huynh hiểu được tầm quan trọng của chuyên đề giáo dục cho trẻ mầm non.

Tôi nhận thấy rằng với biện pháp này phụ huynh thấy được kết quả của con em mình ngày một ngoan hơn, biết yêu quý và gần gũi người thân trong gia đình, yêu quý thầy cô giáo, bạn bè, luôn có nhu cầu làm việc tốt, góp phần giúp những người thân thiết bằng những việc làm vừa với sức khỏe và phù hợp với khả năng của trẻ. Trẻ thích giao tiếp vui vẻ với người xung quanh, biết lễ phép với mọi người, giáo dục trẻ có tính thật thà, biết nhận ra đúng, sai, biết nhận lỗi và xin lỗi, biết những hành vi tốt xấu .

Bởi vậy việc phối kết hợp giữa gia đình và nhà trường để giáo dục trẻ là rất cần thiết không thể tách rời. Do vậy các bậc phụ huynh cũng thể hiện vai trò trách nhiệm của mình trong việc giáo dục con em mình.

  *Kết quả: Qua 4 tháng thực hiện một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi tôi thu được những kết quả sau:

 

 

 

 

 

Stt

Phân loại khả năng trên trẻ

     Tốt

(số trẻ/ tỷ lệ %)

Khá

(số trẻ/ tỷ lệ %)

 

ĐYC

(số trẻ /ỷ lệ %)

Yếu

(số trẻ/ tỷ lệ %)

 

1

Ngoan lễ phép với mọi người

9 =22,5 %

 

12 =30 %

15 =37,5 %

 

4 =10 %

 

2

 

Biết đoàn kết chia sẻ

 

11 = 27,5 %

 

 

13 = 32,5 %

 

12=30 %

 

4 = 10 %

 

3

Biết quan tâm giúp đỡ

 13 =32,5 %

 

 15= 37,5 %

13 = 32,5%

3= 7,5 %

Kết quả thu được tuy tỷ lệ có tăng hơn so với đầu năm những tôi chưa thấy chưa thỏa mãn vẫn các biện pháp thực hiện trên tôi sao sát hơn , động viên khuyến khích quan tâm nhiều hơn nữa đối với những trẻ còn nhút nhát như: Thái Diễm, Ngọc Bích, Duy Khánh,Khánh Huyền , đây là những cháu cá biệt tôi luôn nhắc nhở và theo dõi tâm lý trẻ để uốn nắn kịp thời, cũng như trao đổi với phụ huynh để có biện pháp giáo dục cho các cháu được như các bạn, đến ngày 31 tháng 3 năm 2018 và kết quả thu được rất tốt như mong đợi của tôi hằng ấp ủ:

*So sánh kết quả đầu năm và cuối năm cho thấy

 

 

 

Stt

 

 

 

Phân loại khả năng của trẻ

 

 

 

                                      Kết quả

          Đầu năm

                 Cuối năm

Tốt

(số trẻ/tỷ lệ %)

Khá

(số trẻ/ tỷ lệ %)

ĐYC

(số trẻ/ tỷ lệ %)

Yếu

(số trẻ/ tỷ lệ %)

Tốt

(số trẻ/ tỷ lệ %)

Khá

(số trẻ/tỷ lệ %)

ĐYC

(số trẻ/ tỷ lệ%)

Yếu

(số trẻ/tỷ lệ%)

 

1

Ngoan ngoãn lễ phép với mọi người

2=

7,4

%

4=

14,4%

9=

33,3%

15=

44,4

14=

51,8%

10=

37%

3=

11,1%

0=

0%

 

2

Biết đoàn kết chia sẻ

3=

11,1%

4=

14,8%

11=

40,7%

9=

333,6%

13=

48,1%

9=

33,3%

5=

18,5%

0=

0%

 

3

Biết quan tâm giúp đỡ

2=

7,4%

2=

7,4%

12=

44,4%

11=

40,7%

14=

51,8%

9=

33,3%

4=

14,8%

0=

0%

 

  Nhìn vào bảng trên cho thấy số trẻ tốt, khá của lớp đối chứng khảo sát và thực hiên nhiệm vụ năm học, sử dụng một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ tốt, khá tăng lên rõ rệt, do vậy mà trẻ đạt yêu cầu và trẻ yếu  giảm đi rất nhiều.

  =>Qua bảng so sánh đối chiếu kết quả đầu năm và cuối năm ta thấy, so với kết quả thực nghiệm khảo sát thì kết quả thực hiện kiểm chứng có số trẻ tốt khá tăng lên. Như vậy chứng tỏ rằng trẻ rất hứng thú với các biện pháp giáo dục lễ giáo thông qua các hoạt động học và mang lại hiệu quả cao

PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ

1. KẾT LUẬN.

    Trong thời gian tôi thực hiện đề tài “ giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi” tôi nhận thấy muốn giáo dục lễ giáo cho trẻ được tốt thì  bản thân cô giáo và người lớnphải là tấm gương sáng để trẻ noi theo, không những yêu nghề mến trẻ mà cô còn là người mẹ thứ hai của trẻ, vì thời gian trẻ ở trường nhiều hơn ở nhà.

   Chính vì vậy việc giáo dục lễ giáo cho trẻ không chỉ thể hiện trong giờ học mà còn được thể hiện ở tất cả các hoạt động và ở mọi lúc mọi nơi. Với sự lỗ lực của bản thân và học sinh,  nề nếp thói quen chào hỏi, nói năng lễ phép của trẻ ngoan hơn, trẻ đã được mở rông tầm hiểu biết về thế giới xung quanh, giúp trẻ có một vốn từ phong phú, có thói quen hành vi văn minh trong xã hội, làm nền tảng giúp trẻ phát triển nhân cách. Bởi vậy cô phải luôn là người hướng dẫn chỉ bảo để cho trẻ có những hành vi ứng xử văn minh trong giao tiếp, để trở thành con người có ích cho gia đình và xã hội. Vì “Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai” là thế hệ tương lai của đất nước .

2. KHUYẾN NGHỊ.

    Qua việc nghiên cứu đề tài tôi cần: cung cấp thêm đồ dùng đồ chơi , tranh ảnh, tập san để phục vụ chuyên đề giáo dục lễ giáo cho trẻ. Nhà trường tạo điều kiện hơn nữa cho giáo viên đi tham quan học hỏi, trao đổi kinh nghiệm với giáo viên trường bạn, từ đó chúng tôi được học hỏi được kinh nghiệm của đồng nghiệp và các phương pháp chăm sóc giáo dục để phục vụ cho việc giảng dạy được tốt hơn

   Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm của tôi về đề tài “Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 4-5 tuổi” tôi rất mong Hội đồng khoa học xem xét đóng góp để tôi sửa đổi và hoàn thiện hơn.

 

Tôi xin chân thành cảm ơn!                                   

                                                         Tôi xin cam đoan đây là sáng kiến mình tự viết. Không sao chép nội dung của người khác 

                                                                                    

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

 1 - Tâm lý học trẻ em Nguyễn Thị Như mai- Đinh Thị Kim Thoa- NXB ĐHSP

 2 - Giáo dục học mầm non- NXB ĐHSP

3 - Chương trình giáo dục mầm non- NXB Giáo dục

4 - Giáo dục giá tri sống và kỹ năng sống  cho trẻ mầm non PGS Nguyễn Thị Mỹ Lộc- TS Đinh Thị Kim Thoa – ThS Phan Thị Thảo Hương

5-Tuyển chọn trò chơi, bài hát, thơ ca, truyên, câu đố theo chủ đề(  trẻ 4-5 tuổi)

 6- Chương trình chăm sáo giáo dục trẻ nhà trẻ 4-5 tuổi NXB Giáo dục

 

 


Tác giả: Nguyễn Thị Thúy
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Tin liên quan